Loading...
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (j) fıkrasında Kamu İhale Kurumu’nun gelirleri düzenlenmiştir. Anılan fıkranın (1) numaralı bendinde ise, bu Kanun kapsamında yapılan ihalelere ilişkin düzenlenecek sözleşmelerden, bedeli 2025 yılı için 5.336.645 Türk Lirasını aşanlar için yükleniciden sözleşme bedelinin on binde beşi oranında tahsil edilecek tutarın Kurumun gelirleri arasında olduğu belirtilmiştir. Söz konusu maddede İdareler ve noterlerin bu tutarın yüklenici tarafından Kurum hesaplarına yatırıldığını sözleşmelerin imzalanması aşamasında aramak zorunda olduğu düzenlenmiştir.
7421 sayılı Kanun ile Getirilen Düzenleme
26 Kasım 2022 tarihli Resmi Gazete yayımlanan 7421 sayılı Kanun ile Kamu İhale Kanunu’nun 53. Maddesinin (j) fıkrasının beşinci paragrafına “Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü eklenmiştir. Bu düzenleme ile sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki KİK payının hiçbir durumda iade edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Anayasa Mahkemesinin İptal Kararı
Sonrasında ise Anayasa Mahkemesinin alınan 22 Nisan 2025 tarih ve E:2025/29 K:2025/102 sayılı kararı ile; 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (j) fıkrasına 16/11/2022 tarihli ve 7421 sayılı Kanun’un 11. maddesiyle eklenen beşinci paragrafın Anayasa’ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE karar verilmiştir. Söz konusu karar 23 Haziran 2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmış olup, Anayasa Mahkemesi tarafından kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verilmiştir.
7572 sayılı Kanun ile Yapılan Değişiklik
Bu iptal kararı sonrasında ortaya çıkan hukuki boşluk ise 25 Aralık 2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7571 sayılı Kanun ile Kamu İhale Kanunu’nun 53 üncü maddesinin (j) fıkrasının beşinci paragrafının aşağıdaki şekilde değiştirilmesi suretiyle doldurulmuştur:
“İtirazen şikayet başvurusu üzerine alınan Kurul kararlarına karşı açılan davalar sonucunda veya 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 10 uncu maddesi uyarınca sözleşmenin feshedilmesi hallerinde, bu fıkranın birinci paragrafının (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedelin ilk sözleşme bedelinin tamamlanmayan oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile yükleniciye iade edilmesine karar verilir. Bedel iadesinin yapılabilmesi için yüklenicinin, fesih ve tasfiye işlemlerinin tamamlandığının kendisine bildirimini izleyen otuz gün içinde iade talebiyle idareye başvurması gerekir. Başvuruyu izleyen onbeş gün içinde idarece, ilk sözleşme bedelinin tamamlanmayan oranı dahil gerekli bilgi ve belgeler Kuruma iletilir. Bilgi ve belgelerin Kurum kayıtlarına alındığı tarihi izleyen onbeş gün içinde, Kurum tarafından bedel iadesi yapılır. Bu süre içinde ödeme yapılamaması halinde, sürenin bitiminden itibaren ödeme tarihine kadar geçen süre için kanuni faiz işletilir.”
26 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe giren söz konusu değişiklik ile, onbinde beş KİK payının iki halde iade edilebileceği düzenlenmiştir:
1) İtirazen şikayet başvurusu üzerine alınan Kurul kararlarına karşı açılan davalar sonucunda sözleşmenin feshi halinde,
2) Mücbir sebeplerin düzenlendiği 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 10 uncu maddesi uyarınca sözleşmenin feshedilmesi halinde.
Belirtilen bu 2 hal dışındaki haller nedeniyle sözleşmenin feshedilmesi durumunda KİK payının iadesi söz konusu olmayacaktır.
Belirtilen haller nedeniyle sözleşmenin feshi durumunda 4734 sayılı Kanun’un 53. Maddesinin (j) fıkrasının birinci paragrafının (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen KİK payının ilk sözleşme bedelinin tamamlanmayan oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile yükleniciye iade edilmesine karar verilecektir. Örneğin %20’si tamamlandıktan sonra belirtilen haller nedeniyle sözleşmenin feshedilmesi durumunda ödenmiş olan KİK payının %80’i yapılacak başvuru ve alınacak Kurul kararı üzerine Yükleniciye iade edilecektir.
KİK payının iade edilebilmesi için izlenmesi gereken yöntem ise aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir:
1) Bedel iadesinin yapılabilmesi için yüklenicinin, fesih ve tasfiye işlemlerinin tamamlandığının kendisine bildirimini izleyen otuz gün içinde iade talebiyle idareye başvurması gerekmektedir.
2) Başvuruyu izleyen onbeş gün içinde idarece, ilk sözleşme bedelinin tamamlanmayan oranı dahil gerekli bilgi ve belgeler Kuruma iletilecektir.
3) Bilgi ve belgelerin Kurum kayıtlarına alındığı tarihi izleyen onbeş gün içinde, Kurum tarafından bedel iadesi yapılacak, bu süre içinde ödeme yapılamaması halinde, sürenin bitiminden itibaren ödeme tarihine kadar geçen süre için kanuni faiz işletilecektir.
Kamu İhale Kurumu Payının İadesine İlişkin Yönerge
Kamu İhale Kurumu payının iadesine ilişkin başvurular ile idareler ve Kurum tarafından tesis edilecek işlemlerin belirlenmesine yönelik olarak alınan 26/12/2025 tarihli ve 2025/DK.D-472 sayılı Kurul kararı ile 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu Kapsamındaki Sözleşmelerden Alınan Kamu İhale Kurumu Payının İadesine İlişkin Yönerge yürürlüğe konulmuştur. Söz konusu Yönerge 26/12/2025 tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir.
Bu Yönergede, KİK payının iadesine ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir. Başvuruların elden, posta yoluyla veya EKAP üzerinden yapılabileceği; ancak gerekli teknik geliştirmelerin tamamlandığının Kurumun resmi internet adresinde duyurulmasını müteakip EKAP üzerinden başvuruların gerçekleştirilebileceği belirtilmektedir.
Yönergede başvuru işlemleri, başvuruda bulunma yetkisi, İdareler ve Kurum tarafından yapılacak işlemlere ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir. Ayrıca Yönergenin ekinde Kamu İhale Kurumu Payının İadesine İlişkin Başvuru Dilekçesi Örneğine de yer verilmiştir.
Konuya ilişkin olarak 26 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe giren Kanun değişikliği ve Yönergede bu tarihten önce fesih işlemleri tamamlanan sözleşmelere ilişkin hüküm bulunmadığından bu kapsamdaki sözleşmelere ilişkin KİK payı iadesini talep etme hakkının bulunmadığı değerlendirilmektedir. Dolayısıyla fesih ve tasfiye işlemlerinin tamamlanma tarihi esas alınarak KİK payı iadesinin yapılıp yapılamayacağına karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.